Metin Sevil, İstanbul’daki bir yatılı okulda Denizcilik okumuştur. O yıllarda okulun mescidinde Elmalılı mealini eline alıp okumaya başlamış ve bu konular üzerine olan ilgisi işte o andan itibaren başlamıştır. Bu zamana dek de yoğun araştırmalarda bulunmuştur. Altını çizerek belirttiği nokta da şu ki; kendisi dinle ilgili bir kursa gitmemiş ve eğitim almamıştır, yani bu konuda bir unvanı yoktur.

Kitabı öncelikle anlatım bakımından ele almak istiyorum. Yazar her ne kadar bu konuda profesyonel olmadığını bastırsa da bence gayet başarılı bir eser ortaya koymuş. Anlatım dili akıcı ve başarılı olmakla beraber herkese hitap edecek türden. Genelde bu tarz kitapların ağır bir anlatıma sahip olması beklenir. Ben bu konuda bir tutarsızlığın olduğunu düşünüyorum, herkesi ilgilendiren konular niçin belli bir kesimin anlayacağı dilde yazılsın ki? Bu sebeple yazar en mantıklı olan yolu tercih etmiş.

Kitap iki kısımdan oluşuyor. Birinci kısımda güncel dini tartışmalar ele alınırken ikinci kısımda daha çok çözüm yolları ve cevaplarla ilerliyoruz.

Yazar, kitap boyunca ele aldığı dini konularda belli bir taraf tutmamayı gaye edinerek her kesimin düşüncelerini kendi süzgecinden geçirerek yorumlamış. Amacı belli bir kesimi savunmak ya da haklı çıkarmak değil, dini konularda çözüme kavuşmamış konulara farklı bir ayna tutmak.

“Hesap günü hiçbir alim, müctehid, hoca, tarikat/cemaat sizin yerinize sorguya çekilmeyecek, günahkarsanız sizin yerinize başkası cezaya çarptırılmayacaktır. Herkes kendi hesabını kendisi verecek, vahiy ve akıl nimetinden mesul olacaktır.”

Bu alıntıda da görüldüğü üzere başkalarının düşüncelerine sıkı sıkıya sarılmak yerine kendi aklımızı, sorgu becerimizi kullanmamız gerektiğini vurguluyor. Bu bakış açısıyla da alışagelinmiş olanı yıkıyor çünkü kitap boyunca da göreceğiniz gibi bu konuda çok sığ düşünen insanlar var.

“Kur’an-ı Kerim ayetlerinden hüküm çıkarmak, tefsir ve fıkıh usülü başta olmak üzere dini ilimlerlde bir ilmi yeterlilik gerektirir. Buna sahip olmayan bir kişinin ayet meallerinden hareketle bir hükme varması isabetli olmaz.”

Mesela okuduğunuz bu sözler yazarın şahsına edilmiş. Oysa aklı olan herkes her konuda sorgulama yapabilir, buna şüphemiz yok değil mi?

“İşte bize düşen öncelikle üzerinde tartışma olmayan bu kesin emir ve yasaklara uymak olmalıdır. Samimiyetimiz bu şekilde ortaya çıkar. Eğer tartışmalı/müteşabih ayetler üzerinde kafa yoran, sorular sorup cevaplar arayan, tartışma yapan ve çıkmazda olduğunu belirten bir kişi beri taraftan bu açık ayetlere uymuyorsa asla samimi değildir ve ciddiye alınmamalıdır. Onun yaptığı ancak gürültü çıkarmaktır.”

Yazar bu tarz düşüncelerini paylaşmakla beraber ikinci kısımda bazı kişilere sorduğu dini soruların cevaplarını da bizlerle paylaşmış ve aldığı cevaplardaki bazı tutarsızlıkları ortaya koymuştur.

Eğer bu konulara ilgiliyseniz ve tarafsız bir kitap okumak istiyorsanız Cevap Bekleyen Sorular’ı okuyabilirsiniz. Dilerseniz yazara internet üzerinden ulaşıp aklınızdaki soruları da tartışabilirsiniz, kendisi uzun yıllardır internette de bu konular hakkında tartışmakta.

Yazarı tüm araştırma ve emekleri için kutluyorum.

Esen kalın.

Aleyna Uluç
Halkalı – 2020

Durmuş Kabağlı bu kitabında din hakkında yanlış bilinenleri, insanların dini nasıl yanlış yorumlayıp yozlaştırdığını ele almıştır. Öte yandan sözde din adamları olan kişilerin neler yaptıklarını eleştirel bir dille tek tek ortaya dökmüştür.

“Yarım hekim candan eder, yarım hoca dinden eder.”

Din adamlarının dini hiçbir şekilde doğru anlayıp benimsemediğini, kendi çıkarlarına göre alet ettiğini ve toplumu menfaatlerine göre uyuttuklarını çok güzel ve açık bir dille de beyan etmiştir. Bunun yanı sıra din ve siyaset işlerinin birbirine karıştırılmaması gerektiğini şu sözlerle vurgulamıştır:

“Din ve siyaset çatışmaları hep kötü sonuçlar yaratmıştır. Bu çatışmalara sebep olanlar da bu yanlış düşünüşlerdir. En doğrusu her iki alanın kendi çerçevesinde kalarak dinin siyasete, siyasetin dine müdahalede bulunmaması ve menfaat kapısı olarak kullanılmamasıdır.”

Durmuş Kabağlı’nın kalemiyle söylemek istediğim bir şey var, o da tecrübenin cümlelerinden bariz bir şekilde aktığı. 1942 doğumlu yazar şu zamana dek araştırmacı bir kişiliğe sahip olsa gerek ki din hususunda, toplumun yapısında ve hatta siyaset üzerinde anlattığı çok ender bilgileri var. Ayrıca gözlem yapmayı seven bir insan olduğunu da söylemeliyim, zaten böylesi kendi düşüncelerine ulaşmış bir insanın bakmaktan öte görmesi gerekir.

“Kurban kesip ihtiyacı olana değil de diğer kurbana kadar yetmesi için eti kendine saklayan, bir yıl yetecek kadar kurban eti ile sucuk yapan insanlar, kıldıkları namazı, yaptıkları ibadetleri insanların gözüne sokmaya çalışanlar, başkalarına namaz baskısı yapanlar, dedikodu ve kovda yarış yapanlar, şehadet getirip ardından o ağızla kalp kırıp hak yiyenleri, ona buna küfür savuranları, yalan makinesi gibi konuşanları gördükçe hiç kimse bana İslamiyet değişmedi diyemez zaten.”

Durmuş Kabağlı, dini yanlış lanse edip bilim düşmanı kılan insanları da eleştiriyor ve şu sözleriyle gerçekleri ele alıyor:

“Dünya çapında bilim insanları, yazarlar, çizerler çıkarmıyoruz. Bunlar olmayınca küresel ölçekli yayınlarımız da olmuyor. Cehalet batağına saplanmış, toplum içinde doğru dürüst dini, edebi, sosyolojik, felsefi ve diğer alanlarda da yazarlar da olmaz ancak reklama, gösterişe düşkün salon Müslümanları çıkar.”

Yozlaştırılan Din, sadece dini değil, içinde bulunduğumuz toplumu da tümüyle inceleyen bir kitap. Dini yanlış yorumlayıp kadınları aşağılayan, onların haklarını elinden gasp eden, ağza alınmayacak sözlerde bulunan insanları tüm içtenliğiyle eleştiriyor. Kadın ve erkeğin kuşkusuz eşit olduğunu söyleyerek aksi tutumların uydurma olduğunu söylüyor, hadisleri karşılaştırıyor. Bunun dışında para için ruhunu satan, faizle, onla bunla kazanan ve insanlığa sığmayacak şeyleri din adı altında yapan tüm kesimleri eleştiriyor. Bu yönleriyle sosyolojik bir kitap denebilir.

Yazarın bu kitaptaki amacı dini değil, dini yanlış yaşayanları eleştirmektir.

Ben Durmuş Kabağlı’nın kalemini ve kitabını severek okudum. Eğer sizler de toplumun gerçeklerini aktaran bir kitap okumak istiyorsanız Yozlaştırılan Din’i okumayı tercih edebilirsiniz. Kitabın şu güzel sözüyle yazımı noktalandırıyorum. Esen kalın.

“İnsanlık âlemine esasta huzur, barış, sevgi, dostluk, sağlık, esenlik, kardeşlik ve birlik beraberlik duygularını benimsetip yerleştirmeliyiz.”

                                              Aleyna Uluç

                                              Halkalı – 2020